Σε δύο κυρίως λόγoυς, θεωρούμε, ότι οφείλεται αυτή η νέα κινητικότητα:
1ον Ότι η «συλλογική μας έκφραση» αδυνατεί να αποκαταστήσει τους θεσμοθετημέ­νους διαύλους επικοινωνίας με το σώμα αναφοράς της με αποκορύφωμα την αδυναμία σύγκλισης μαζικών γενικών συνελεύσεων.
2ον Ότι δεν έχουν εξευρεθεί και εφαρμοστεί έως σήμερα πολιτικές στρατηγικού και τακτικού χαρακτήρα, που να απαντούν με απτές λύσεις σε θέματα θεσμικά και πρακτικά, άμεσα συνδεδεμένα με το κύρος του λειτουργήματός μας και την ενίσχυση του φρονήματος των συναδέλφων στο υποκειμενικό επίπεδο, κατά την ενάσκηση του επαγγέλματος.
Αντίθετα γίνεται όλο και περισσότερο αισθητό, ότι αντιμετωπίζουμε και ως λειτουργοί της δικαιοσύνης και ως επαγγελματικός κλάδος, το φάσμα της αμετάκλητης υποβάθμισης και της ακραίαςυποτίμησης, τόσο με γνώμονα την αντιμετώπιση από πλευράς νομοθετικής και εκτελεστικής εξουσίας όσο και με μέτρο την ανοικτή και απροσχημάτιστη ρήξη, που επιχειρούν άλλες επαγγελματικές ομάδες, που δραστηριοποιούνται σε κοινό με τον δικό μας χώρο αναφοράς, προκειμένου να διασφαλίσουν την πρωτοκαθεδρία τους σε θεσμοθετημένες και μη εξουσιαστικές δομές, διακυβεύοντας έτσι την ίδια την αξία του δικαίου και την αξιοπιστία της δικαιοσύνης.
Η θεωρητική ανάλυση των δύο παραπάνω κομβικών προβληματικών και των προεκτάσεών τους θα μπορούσε και ίσως θα έπρεπε να είναι εκτενής αλλά δεν θα την δοκιμάσουμε σ’ αυτήν την πρώτη ουσιαστικά προσπάθεια εκκίνησης διαλόγου, επιφυλασσόμενοι να το πράξουμε σε μια επόμενη ευκαιρία. Πρέπει όμως σε κάθε περίπτωση να σημειώσουμε, πριν περάσουμε στο πεδίο των προτάσεων, ότι τα δύο αυτά «δεινά» συνδέονται μεταξύ τους διαλεκτικά σε σχέση αμοιβαίας συνεισφοράς στη γένεση, κλιμάκωση και συντήρηση τους, με αποκορύφωμα των δυσάρεστων αποτελεσμάτων την απαξίωση της κοινωνίας και την ματαίωση του ιστορικού ρόλου του επαγγέλματός μας. Άμεσα λοιπόν, και πριν διαμορφωθούν αμετάκλητα δεδομένα, προτείνουμε να επιχειρηθούν παρεμβάσεις σε τρία κυρίως επίπεδα:

Α. Στο νομοθετικό - θεσμικό επίπεδο με κριτήριο και στόχο την ανάδειξη και διασφάλιση του κύρους του δικηγορικού λειτουργήματος αλλά και την διεκδίκηση και κατοχύρωση των επαγγελματικών μας δικαιωμάτων.

Β. Στο χώρο της συλλογικής μας έκφρασης και των διυποκειμενικών σχέσεων με την ενίσχυση του συλλογικού πνεύματος, την ουσιαστικοποίηση της συμμετοχής και την καθομολόγηση κανόνων δεοντολογίας σαφώς διατυπωμένων με επίκαιρο περιεχόμενο και εξοπλισμένων με σαφείς εγγυήσεις εφαρμογής κυρωτικού χαρακτήρα.

Γ. Στο πεδίο της αμφισβητούμενης αρμονίας σχέσεων του κλάδου μας τόσο με τους άλλους συμμέτοχους στην διαδικασία απονομής της δικαιοσύνης, όσο και με την ίδια την κοινωνία της οποίας την ογκούμενη δυσπιστία και απαξία αντιμετωπίζουμε καθημερινά με άμεση στόχευση την ανάδειξη, επικαιροποίηση και σημασιοδότηση της αναντικατάστατης εγγυητικής λειτουργίας του δικηγορικού λειτουργήματος.

Με εντελώς αξονική διατύπωση ΠΡΟΤΕΙΝΟΥΜΕ::

Ως προς το καθεστώς ασφάλισης:
Η ασφαλιστική κάλυψη των ασκουμένων δικηγόρων και των δικηγόρων Θεσσαλονίκης παρέχεται από το ΤΝ – ΚΕΑΔ και το ΤΠΔΘ (μόνο για τον κλάδο Ασθενείας και για την παροχή εξόδων τοκετού). Όλοι οι δικηγόροι υποχρεούνται να είναι ασφαλισμένοι στα ανωτέρω δύο Ταμεία.
Αντίθετα οι ασκούμενοι δικηγόροι έχουν τη διακριτική ευχέρεια να επιλέξουν την ασφάλισή τους σε αυτά κατά το χρόνο της άσκησής τους. Οι εισφορές τις οποίες υποχρεούνται να καταβάλουν και οι δύο ανωτέρω κατηγορίες ανήλθαν φέτος για το ΤΝ – ΚΕΑΔ στο ποσό των 951 € και για το ΤΠΔΘ στα 427 € για τους δικηγόρους κάτω 5ετίας.

Η πραγματικότητα
Λέγεται ότι το νομικό επάγγελμα νοείται ως το κατεξοχήν ελεύθερο επάγγελμα.
Στην πραγματικότητα, όμως, οι συνθήκες άσκησης του δικηγορικού επαγγέλματος για την πλειοψηφία των νέων δικηγόρων προσιδιάζουν περισσότερο σε αυτές της εξαρτημένη εργασίας, αφού η πλειονότητα αυτών απασχολείται με την ιδιότητα του συνεργάτη σε κάποιο δικηγορικό γραφείο, όπου συνήθως άμεσα ή έμμεσα «αποτρέπεται» από την ανάληψη δικών του υποθέσεων. Όλα αυτά μάλιστα με απολαβές που κατά μέσο όρο δεν ξεπερνούν τα 450 € μηνιαίως, υπολειπόμενες δηλαδή ακόμα και των αποδοχών ενός ανειδίκευτου εργάτη. Κι ενώ ο νέος δικηγόρος, τελώντας υπό καθεστώς εξάρτησης από το γραφείο που τον απασχολεί, είναι στην πράξη υπάλληλος, παρατηρείται το τραγελαφικό φαινόμενο να πρέπει να καταβάλει ο ίδιος τις ετήσιες ασφαλιστικές εισφορές του, με την απαράδεκτη αιτιολογία ότι, ως ελεύθερος επαγγελματίας, οφείλει να πληρώνει ο ίδιος τα ταμεία του. Επιπλέον το συνολικό ποσό των ασφαλιστικών του εισφορών και για τα δύο ταμεία είναι δυσανάλογα υψηλό σε σχέση με τις μηνιαίες απολαβές του (115/450, δηλαδή περίπου το 25% των μηνιαίων αποδοχών του). Παρατηρείται μάλιστα το εξευτελιστικό φαινόμενο οι περισσότεροι νέοι δικηγόροι να αναμένουν τα μερίσματα του Ταμείου Συνεργασίας και του Ειδικού Διανεμητικού Λογαριασμού Νέων Δικηγόρων για να καλύψουν τις ασφαλιστικές τους εισφορές το πρώτο δίμηνο κάθε έτους.
Για τους ασκούμενους δικηγόρους που επιθυμούν να ασφαλιστούν στα ανωτέρω ταμεία η κατάσταση είναι ακόμη χειρότερη. Πρώτα από όλα οι αμοιβές τους είναι ακόμα πιο ισχνές, με αποτέλεσμα το βάρος των εισφορών να είναι περισσότερο δυσβάσταχτο για αυτούς. Επιπλέον, ενώ δικαιούνται να παρίστανται στα πταισματοδικεία και τα ειρηνοδικεία, ώστε από τα αποκόμματα των ενσήμων να συνεισφέρουν στις ετήσιες εισφορές τους, κάτι τέτοιο στην πραγματικότητα δεν συμβαίνει ποτέ. Τέλος, λόγω του ασυμβίβαστου δεν μπορούν να ασκήσουν κάποιο άλλο έργο. Ως αποτέλεσμα, σχεδόν το σύνολο των ασκουμένων δικηγόρων εκμεταλλεύεται την προαιρετικότητα της ασφάλισης και επιλέγει τη μη ασφάλιση, στα ανωτέρω ταμεία. Έτσι καταντάει να θεωρείται «τυχερός» ο ασκούμενος δικηγόρος, ο οποίος είτε έχει την εκ του νόμου δυνατότητα να καλύπτεται από τον ασφαλιστικό φορέα των γονέων του είτε φέρει παράλληλα την ιδιότητα του μεταπτυχιακού φοιτητή ή του στρατιώτη, ώστε να είναι ασφαλισμένος στο Δημόσιο.
Το ζήτημα όμως της ασφάλισης του νέου και ιδίως του ασκούμενου δικηγόρου δεν ανάγεται μόνο σε επίπεδα κοινωνικής και ηθικής δεοντολογίας, ώστε να διασφαλιστεί το κοινωνικό status ενός «άμισθου δημόσιου υπάλληλου» (αρ 1 εδ α΄ Κώδικα Δικηγόρων). Το ζήτημα είναι άμεσο και πραγματικό. Για παράδειγμα: ασκών δικηγόρος αναθέτει στον ανασφάλιστο ασκούμενο δικηγόρο να μεταβεί για διάφορες εργασίες πρώτα στα Δικαστήρια, μετά στο Υποθηκοφυλακείο, στη συνέχεια στην Εφορία και τέλος στο ΙΚΑ. Κατά τις διαδρομές του αυτές ο ανασφάλιστος ασκούμενος δικηγόρος τραυματίζεται. Ποιος θα τον καλύψει ασφαλιστικά;

Θεσσαλονίκη, 7 Νοεμβρίου 2006

Προς : το ΔΣ του ΤΠΔΘ

ΥΠΟΜΝΗΜΑ

Θέμα: Θέσεις – Προτάσεις της Ένωσης Νέων & Ασκούμενων Δικηγόρων Θεσσαλονίκης για την Κοινωνική Ασφάλιση των νέων και ασκουμένων συναδέλφων

Αξιότιμε κ. Πρόεδρε,
Κυρίες και κύριοι μέλη του ΔΣ,

Όπως γνωρίζετε η Ένωση Νέων & Ασκούμενων Δικηγόρων Θεσσαλονίκης είναι το ιστορικότερο και μαζικότερο σωματείο νέων και ασκούμενων δικηγόρων στη Θεσσαλονίκη.
Παράλληλα, από το 2003 είναι ιδρυτικό μέλος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Νέων & Ασκούμενων Δικηγόρων, στην οποία συμμετέχουν αντίστοιχοι σύλλογοι από την Αθήνα, τον Πειραιά, την Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη, τη Θεσσαλία και τη Δυτική Μακεδονία. Μέσω της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας εκπροσωπούνται συνολικά περισσότεροι από 2500 νέοι συνάδελφοι. Η Πανελλήνια Ομοσπονδία έχει αναγνωριστεί ως επίσημη Μη Κυβερνητική Οργάνωση, καταχωρημένη στο Μητρώο των Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων του Υπουργείου Εξωτερικών, ενώ το απερχόμενο προεδρείο της συμμετείχε στη σύνταξη της νομοθετικής διάταξης για τον Ειδικό Διανεμητικό Λογαριασμό των Νέων Δικηγόρων που θεσπίστηκε και ήδη υλοποιείται σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Πειραιά. Από το καλοκαίρι του 2005, την Προεδρεία της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας ασκεί ο Σύλλογος της Θεσσαλονίκης δια εκπροσώπου του.
Τα προβλήματα που αντιμετωπίζει ο νέος και ο ασκούμενος Δικηγόρος ως προς τα ζητήματα που ανακύπτουν από το καθεστώς της κοινωνικής του ασφάλισης δεν μπορούσαν να μας αφήσουν αδιάφορους. Για το λόγο αυτό, κατόπιν μελέτης των ζητημάτων που προκύπτουν από την εφαρμογή της κοινωνικοασφαλιστικής νομοθεσίας και από τις ελλείψεις της, σας υποβάλουμε το παρόν υπόμνημα προτάσεων ζητώντας παράλληλα συνάντηση του Ταμείου σας με την Ένωσή μας.
Αντίστοιχο υπόμνημα έχουμε υποβάλει στον ΔΣΘ προσβλέποντας στη συνεργασία των αρμοδίων φορέων των Δικηγόρων της Θεσσαλονίκης.
Πιστεύουμε, τέλος, πως το Ταμείο μας θα σταθεί για ακόμη μια φορά αρωγός και κοινωνός των προσπαθειών μας.
Οι προτάσεις μας αναλυτικά είναι οι ακόλουθες: